પથારી ત્યાગનો પૂર્વાર્ધ ~ નટવર પંડ્યા – (હાસ્યલેખ)

Spread the love

શિયાળની વહેલી સવારે વહેલા ઉઠવાના સંદર્ભે જ શ્રી રતિલાલ બોરીસાગરે લખ્યું છે, “પથારી છોડવા બેસું તો વરસોના વરસ લાગે.’ આમ, શિયાળામાં બ્રાહ્મમુહૂર્તમાં જો કોઈ પથારી છોડવાનું કહે તો પથારી ફરી જાય. કારણ કે બ્રહ્મમુહૂર્તમાં જ મનુષ્યે નિદ્રાના ઉચ્ચત્તમ શિખરો સર કર્યા હોય છે. શિયાળની વહેલી સવાર એ ઊંઘનો સુવર્ણયુગ ગણાય છે. જેમ ભક્તિની એક ઊંચાઈએ પહોંચ્યા પછી જીવ અને શિવ એકરૂપ થઇ જાય છે એમ શિયાળાની વહેલી સવારે મનુષ્ય અને પથારી એકરૂપ થઇ ગયા હોય છે. આ રીતે ચેતન અને જડ એકરૂપ થઇને જડ બની જાય છે ત્યારે તેનું વિભાજન વિકટ બને છે. આવા પથારી સ્વરૂપ પુરુષને પથારીમાંથી છૂટો પાડવો તે પાણીમાંથી ઑક્સીજન છૂટો પાડવા જેટલું કઠિન કાર્ય છે. કારણ કે કેટલાકને ગોળીઓ લેવા છતાં ઊંઘ નથી આવતી, જ્યારે કેટલાક આવતી કાલના તમામ કાર્યોને ગોળીએ દઈને ઊંઘી જાય છે.

શિયાળામાં તો પથારીને સાત-સાત જનમ સુધી સાથ નિભાવવાના કોલ દીધા હોય છે અને એકથી વધારે ધાબળા, રજાઈ ઓઢીને માનવી ‘ગરમ સમીપે’ હોય છે ત્યારે ખરેખર ‘પરમ સમીપે’ હોય છે. પછી તો ‘ઊંઘ સત્ય, જગત મિથ્યા’. આમ, સવારના સાત વાગ્યા સુધી જે સૂએ છે તે મનુષ્ય વર્ગમાં ગણાય છે, જ્યારે દસ વાગ્યા સુધી સૂતા રહેનારને ‘સૂતેલા સિંહ’ના શીર્ષક નીચે નોંધવામાં આવે છે. આપણે સૌ સારી રીતે જાણીએ છીએ કે સિંહોને ક્યારેય જગાડી શકાતા નથી. તેઓ જાતે જ જાગે છે. આમ,

સવારમાં સાત વાગ્યામાં જાગે તેને ‘જાગ્યો’ કહેવાય. દશ પછી ‘ઊઠ્યો’ કહેવાય.


યશોધરા અને રાહુલનો ત્યાગ કરી રાજકુમાર સિદ્ધાર્થ રાત્રે ચાલી નીકળ્યા તેમાં પણ તેમનો ‘પથારીત્યાગ’ સૌથી મોટો છે. કારણ કે પથારીત્યાગ પછી જ સંસારત્યાગ શક્ય બન્યો અને સિદ્ધાર્થ બુધ્ધ બન્યા. વટ અને વચન ખાતર કેટલાયે ગૃહત્યાગ કે પ્રાણત્યાગ કર્યા છે, પણ કોઈએ વટથી પથારીનો ત્યાગ કર્યો નથી. સવારે વહેલા જાગવા બાબતે સાંજે જે કોઈ વચનો અપાયા હોય છે તેમાં ‘પ્રાણ જાયે અરુ…’ મુજબ વચનો જ ગયા છે, સરવાળે એ જ સસ્તું પડે. વહેલા ઊઠવાના વચન નિભાવવા માટે પ્રાણ પાથરવા ન પોસાય. આપણે ત્યાં સકારણ – અકારણ ગૃહત્યાગ કરનારા ઇતિહાસના પાને અમર થઈ ગયા છે. (-અને ઇતિહાસ મરી પરવાર્યો છે) પણ શિયાળાની વહેલી સવારે નિયમિત ધોરણે પથારીનો ત્યાગ કરનાર પરમ વીરને હજુ ઇતિહાસના પાને સ્થાન પ્રાપ્ત થયું નથી.

જેમ લેખકો અને કવિઓની તેમના ઘરમાં કોઈ ખાસ નોંધ લેતું નથી એ જ રીતે વહેલી સવારમાં નિયત સમયે પથારીમાંથી સ્વયંભૂ પ્રગટ થનાર પતિને પત્નીય પ્રશંસાનાં બે પુષ્પો ચડાવતી નથી, નહીં તો શબ્દપુષ્પો તો મફત છે. વળી, તે સંપૂર્ણ ઇકોફ્રેંડલી છે. આમ,

વહેલી સવારમાં પથારીને લાત મારે; અલબત્ત સૂતાં સૂતાં નહીં, ઊઠીને ! એ પુરુષ લાખો – કરોડોની લાંચને લાત મારનાર ઈમાનદાર અધિકારી કરતાં જરાય ઊતરતો નથી.


બાકી પૂછો એ પત્નીઓને કે પ્રભાતના પહોરમાં પતિને જગા ડવો એ કેટલું દુષ્કર કાર્ય છે. ઉસ્તાદ સિતારવાદક સિતાર છેડતો હોય એવી નજાકતથી પત્ની પતિનાં પડખમાં કોમળ ટેરવાથી ગલગલિયાં કરે (અહિ ‘કોમળ ટેરવાં’ એક કલ્પનામાત્ર સમજાવી.) મધૂર સંબોધનો કરે, મીઠાં વચનો કહે છતાં પતિ જાગતો નથી. કારણ કે વહેલી સવારે જ્યાં સુધી તે પથારી પર હોય છે ત્યાં સુધી તે નિદ્રા સિવાયના તમામ પ્રલોભનોથી ‘પર’ હોય છે. અંતે પત્નીનાં મુખેથી પ્રભાતનાં પુષ્પો સરી પડે છે. વળી,

‘ચરણ ચાંપી, મૂછ મરડી નાગણે નાગ જગાડયો’ આવા ઉત્તમ ઘરગથ્થુ ઉપચારો અજમાવવા છતાં પતિ પથારીમુક્ત થતો નથી.

જો કે આજકાલ મોટા ભાગનાં પતિઓ ક્લિનશેવ હોય છે એટલે મૂછ મરડીને જગાડવાનો ઉપાય કારગત નીવડતો નથી. જો મૂછ મરડવાથી રોમાન્સનો રોમાન્સ ને જગાડવાનું એમ ‘એક પંથ દો કાજ’ થાય. પણ સંસારમાં સિનિયર થયા પછી વહેલી સવારે આ રીતે મૂછ સાથે અડપલાં કરવાનું જોખમી ગણાય.

મહેતા નરસિંહ તો મૂળભૂત રીતે કવિ હતા એટલે તેમણે તો રચી કાઢ્યું. પણ આપણે બધું સમજી-વિચારીને કરવું પડે. કવિઓની ઉત્કૃષ્ઠ રચનાઓનો પણ સીધેસીધો અમલ ન કરાય. અહિ તો ‘તેલ જુઓ અને તેલની ધાર જુઓ’ એ જ રીતે ‘મૂછ જુઓ અને મૂછનો પ્રભાવ જુઓ’ પછી જ આગળ વધો. અહીં સીધું જ ‘યા હોમ…’ વાળું ન ચાલે. તેના કરતાં બેટર છે કે ચરણ ચાંપવાની મધ્યયુગીન શૈલીને અનુસરો. એ સંપૂર્ણપણે જોખમરહિત છે. સવારમાં તેની કોઈ સાઈડ ઇફેક્ટ થતી નથી.

જો કે આજની ફાસ્ટ લાઇફમાં ચરણ ચાંપવાનો સમય જ ક્યાં છે !


આમ, જ્યારે પ્રત્યક્ષ પધ્ધતિ દ્વારા પુરુષને જગાડી શકતો નથી ત્યારે ન છૂટકે પરોક્ષ પધ્ધતિનો આશરો લેવામાં આવે છે. જેમાં સવારમાં બાળકોનો બુલંદ સ્વર, પત્ની દ્વારા પછાડવામાં આવતાં વાસણોનો વિધ્વંસક ધ્વનિ અને હાઇ વોલ્યૂમની હદ વટાવી ચૂકેલા ટીવીનો દેકારો. આવા કર્ણભેદી અવાજોનાં સંયોજનનો સવારમાં સૂતેલા પુરુષ પર બેરહેમીથી મારો ચાલવામાં આવે છે ત્યારે સમાધિવસ્થા ધારણ કરી આ બધું સાંભળતાં પથારીગ્રસ્ત પુરુષને પાકી ખાતરી થઈ જાય છે કે આ લોકો હવે મારું દીર્ઘશયન સાંખી નહીં લે, તેઓ જગાડીને જ જંપશે ત્યારે પથારીમાં થોડો સળવળાટ થાય છે. જેનાથી જાગાડનારને આંશિક સફળતા મળે છે.

કહે છે કે નાનીનાની સફળતાનું મૂલ્ય બહુ મોટું હોય છે. તેથી આવી આંશિક સફળતા જગાડનાર ‘ઉઠાડો, જગાડો અને ઓફિસ તરફ ન ભાગે ત્યાં સુધી મંડ્યા રહો’ના ધોરણે વણથંભ્યા પ્રયત્નો ચાલુ રાખે છે. પરિણામસ્વરૂપે એક પથારીમુક્ત પુરુષની પ્રાપ્તિ થાય છે, જ્યારે પુરુષને પથારી ફરી ગયાનો અહેસાસ થાય છે.

સામાન્ય કે અસામાન્ય એમ કોઈ પણ રીતે દશ વાગ્યા પહેલા નહીં ઊઠનાર મનુષ્યને જ્યારે તેના કુટુંબીજનો એકધારા સામૂહિક પ્રયત્નો થકી ક્યારેક સવારમાં સાત વાગ્યે શયનભ્રષ્ટ કરે છે ત્યારે ઊઠતાંવેંત તેના મનમાં પહેલો પ્રશ્ન થાય છે કે ‘હું ક્યાં છુ?’ અને ‘આ બધાં કોણ છે?’ પછી રાબેતા મુજબ આંખો ચોળે, અડધો ડઝન બગાસાં ખાય છે, આળસ મરડે છે પછી જ તેને ખ્યાલ આવે છે કે વહેલા જાગેલા માનવીને ‘જાગીને જોઉં તો જગત દીસે નહીં’નો અનુભવ થાય છે.

કારણ કે દરરોજનાં દસ-અગિયાર વાગ્યાના જગત કરતાં સાત વાગ્યાનું જગત જુદું અને જટિલ હોય છે. આવી દુર્ઘટનાઓમાંથી પ્રેરણા લઈને જો ‘વીર’ પરંપરાવાળું વધુ એક ‘ગુજરાતી રંગીન ચિત્ર’ બનાવાવવામાં આવે તો તેમાં ‘માડી ! હું તો બાર બાર વાગ્યે જાગિયો, મેં ન દીઠી ચાની કરનાર રે…’ એવું કરૂણ ગીત જરૂર હોય શકે.

વહેલા ઊઠનારા તપસ્વીઓ


જ્યારે કેટલાક વહેલા ઊઠનારા તપસ્વીઓ માટે તેમના ઘરના અને ઘરવાળી દ્વારા તેઓ મોડાં ઊઠે એવી પ્રાર્થના કરવામાં આવે છે. કારણ કે તેઓ વહેલા ઊઠીને ‘મને ગરમ પાણી આપો, મારી ચા બની કે નહીં? માળા ક્યાં છે ? છાપું હજુ સુધી કેમ નથી આવ્યું?’ એવા પોકારો પાડી સવારમાં ગૃહિણીને દિશાહીન બનાવી દે છે. આમ, તેમના વહેલાં જાગવાથી બધા જ કાર્યોનો ક્રમ બદલાઈ જતાં પહેલી સભાના કાર્યક્રમો ખોરવાઈ જાય છે.

‘જીવો અને જીવવા દો’


ની જેમ શિયાળામાં ‘સૂઓ અને સૂવા દો’ એ સોનેરી સૂત્રને અનુસરવું જોઇએ. કારણ કે સૂતેલો મનુષ્ય સંપૂર્ણપણે અહિંસક હોય છે. પણ શિયાળામાં વહેલી સવારની ઊંઘના મુદ્દે લગભગ કટ્ટરવાદી કહી શકાય એવા બે પક્ષ પડી ગયા છે. તેમાં પ્રથમ પક્ષકારો ભારતીય સંસ્કૃતિની ભવ્ય પરંપરામાં માને છે. તેઓ કહે છે, વહેલાં ઊઠવું જોઇએ, પ્રભુનું ધ્યાન ધરવું જોઈએ. એવું ન થઈ શકે તો કસરત કરીને ફેફસાં ફાટફટ થાય એટલો ઓઝોન વાયુ ખેંચી લેવો જોઈએ. (ઓઝોન સ્તરમાં ગાબડા પડવાનું એક કારણ આ પણ છે.) વળી, ભારતીય પરંપરામાં ગળાડૂબ થઈ ગયેલા સંયમીઓ ક્યારેક સૂતેલા પ્રત્યે સહાનુભૂતિ દર્શાવતા નથી.

સૂતેલા પર એકાદ વધારાનો ધાબળો, રજાઈ નાખી તેના અંતરના આશીર્વાદ મેળવતાં નથી. ‘હું સૂતો નથી, સૂવા દેતો નથી’ એ જ એમનો મુદ્રાલેખ હોય છે. વહેલી સવારમાં તે દુ:શાસનની જેમ ગોદડાંહરણ કરવાના મૂડમાં હોય છે. આવા ગોદડાંહરણ વખતે ગમે તેટલા પોકાર કરો તો ય ગરુડે ચડીને ગોવિંદ આવતા નથી. કારણ કે આમાં ગોવિંદને બહુ વાંધો ન આવે પણ ગરુડ ખલ્લાસ થઈ જાય. તેથી દ્રૌપદી વસ્ત્રાહરણ પછી એ સેવા પાછી ખેંચી લેવામાં આવી છે. આવા દુ:શાસનો સૂતેલાને શબ્દોના બાણ મારે છે. ‘આ લોકો દશ-દશ વાગ્યે ઊઠે છે તે જિંદગીમાં શું ઉકાળવાના?’ પણ અહીં જ તેઓ ભીંત ભૂલે છે. કારણ કે જિંદગીમાં કરવા જેવુ ઉત્તમ કાર્ય તો તેમણે ઓલરેડી કરી જ લીધું છે.


જ્યારે બીજો પક્ષ ખોંખારીને કહે છે કે શિયાળાની વહેલી સવારે ઘસઘસાટ ઊંઘ માણવી જોઈએ. આવો મોકો બાર મહિનામાં ફરી ક્યારેય મળતો નથી. એટલે જ કહ્યું છે ને, ‘નાણું મળે પણ ટાણું ના મળે.’ આમ, શિયાળાની સવારે તો ઊંઘ જ્યારે હસતાં મુખે વિદાય લે ત્યાર પછી જ પથારીનો ત્યાગ કરવો જોઈએ. કારણ કે

ઊંઘને પણ આપણે યુવાન હોઈએ ત્યાં સુધી જ આપણાંમાં રસ હોય છે.


શિયાળામાં વહેલી સવારે જાગવાની ક્રિયાને હજુ કાર્યનો મોભાદાર દરજ્જો પ્રાપ્ત થયો નથી. તેને મામૂલી દિનચર્યામાં ખપાવી દેવામાં આવે છે. ખરેખર તો શિયાળાની વહેલી સવારે જાગવું તેને માત્ર કાર્ય નહીં પણ શ્રેષ્ઠ કાર્યું ગણવું જોઈએ. કારણ કે તેના પર જ અન્યકાર્યોનું અસ્તિત્વ રહેલું છે. ઘણીવાર વહેલી સવારે પથારીગ્રસ્ત માનવી જરાક જાગે છે. પછી પથારી અવસ્થામાં જ દિનભરના કાર્યોનો વિચાર કરતાં કરતાં પુનઃ નિંદ્રાધીન થઈ જાય છે. આ ઘટનામાંથી એવો પણ બોધ લઈ શકાય કે ઊંઘવાં માટે કામના વિચાર કરવા. (હા, માત્ર વિચાર જ.)


વળી, નિદ્રા બાબતે મનુષ્યો પણ જુદાં-જુદાં પ્રકારના છે. વહેલી સવારે નાનો અમથો અવાજ પણ કેટલાક સંવેદનશીલ માનવીની ઊંઘ હરામ કરવા માટે પૂરતો છે. જ્યારે બીજી બાજુ વૈવિધ્યસભર અવાજોનું ઓરકેસ્ટ્રા ગમે તેટલું વાગે તો પણ જેમ નાચી નાચીને ભલભલી અપ્સરાઓના ટાંટિયાની કઢી થઈ જાય. (ખાસ નોંધ : અપ્સરાને ટાંટિયા નહીં પગ હોય છે.) તો પણ ઋષિ તો શું, ઋષિની દાઢીનો એક વાળ પણ ચલિત થતો નથી. એ જ રીતે શયનવીરો તો શું, તેનો કાન પણ ચલિત થતો નથી. આવા અવાજો તેમના કાન સુધી પહોંચવાની હિંમત કર્યા વગર જ હવામાં ઓગળી જાય છે.

ઊંઘવું એ જ જેમનો જીવનમંત્ર હોય એવા વીર પુરુષને જ નિદ્રારાણી વરે છે. બ્રાહ્મમુહૂર્તને બદલે કામમુહૂર્તના સમયે જાગેલા સૂર્યવંશીની આજુબાજુ અડધો કલાક સુધી નિદ્રાદેવી ફેરા ફરે છે. આવા વીર પુરુષથી નિદ્રારાણીનો વિયોગ કોઈ રીતે સહન થઈ શકતો નથી.


તેથી જ શિયાળાની વહેલી સવારે જાગવા કરતાં જગાડવાનું અઘરું છે. કારણ કે આપણે ત્યાં કુંભકર્ણથી માંડીને કનૈયા સુધીના મહાનુભાવોને જગાડવાની પધ્ધતિમાં ઘણું વૈવિધ્ય છે.

આપણે ત્યાં બાળકને સુવડાવવા માટે હાલરડાં અને સદગૃહસ્થોને સુવડાવવા માટે શેરબજાર છે.

એ રીતે જગાડવા માટે પ્રભાતિયાં પણ છે. કનૈયાને જગાડવા માટે ‘જાગને જાદવા ક્રુષ્ણ ગોવાળિયા’, ‘વેણલા રે વાયા કાનુડા…’ ઉપરાંત હિન્દી ફિલ્મોમાં ‘જાગો મોહન પ્યારે જાગો’ એવા ગીતો છે. પણ એક બાબત હજુ સુધી નથી સમજાતી કે જગાડવાના મુદ્દે આ બધા મોહનની પાછળ કેમ પડ્યા છે. બીજા કોઈના રજાઈ, ધાબળા કેમ નથી ખેંચતા. આપણે જો મોહનની કૃપા પામવી હોય તો તેને નિરાંતે ઊંઘવાં દેવો જોઇએ.


આ રીતે જ્યારે આપણે કોઈને જગાડવાની પધ્ધતિથી અજાણ હોઇએ ત્યારે ભળતી પધ્ધતિ અજમાવી બેસીએ તો કાર્ય સિદ્ધ થતું નથી. જેમ કે કોઈને જગાડવા માટે ધાબડા, રજાઈ ખેંચી લેવા જેવી અનાવરણ પધ્ધતિ આવશ્યક હોય ત્યાં ધ્વનિ પ્રયોગ હાથે ધરવામાં આવે તો ધાર્યું પરિણામ પ્રાપ્ત થતું નથી અને ‘પાંચ મિનિટમાં ઊઠું છું’ ‘હમણાં ઊઠું છું’ એવા વચનો આપી જાતક પુનઃ પડખું ફરી જાય છે, અથવા ચત્તામાંથી બઠ્ઠો થઈ જાય છે અને જગાડનારની મહેનત પર ઠંડુ પાણી ફરી વળે છે.

આમ, દરેક મનુષ્ય સૂતેલાને સફળતાપૂર્વક જગાડવા માટે સક્ષમ હોતો નથી. કારણ કે જગાડનારમાં કેટલાક આગવા ગુણો હોવા અનિવાર્ય છે. જેમ કે સૌ પ્રથમ તો જગાડનારમાં કોઈને ઉઠાડવાનો (પથારી માંથી, બજારમાંથી નહીં !) ઉત્સાહ હોવો જોઇએ. ઉપરાંત ધ્યેય તરફ ધીમી છતાં મક્કમ ગતિ, પોતાની જાતમાં સંપૂર્ણ શ્રધ્ધા, મજબૂત હાથ, પ્રયત્નોનું સાતત્ય, હસમુખો ચહેરો, પથારીમાંથી પ્રાપ્ત થતાં કટુ વચનોને ગુલાબજાંબુની માફક ગળે ઉતારી જવાની સોલીડ સહનશક્તિ, દ્રઢ મનોબળ, ‘હું નહીં પણ મારો પ્રભુ આને જગાડશે’ એવી ઈશ્વરમાં અડગ શ્રધ્ધા ઉપરાંત હાલરડું ગાઈને પણ જગાડી શકે એવી સૂરીલી સ્વરપેટી, આ બધું જેની પાસે હોય તે જ જગાડવાના જંગમાં ઝળહળતી ફતેહ મેળવી શકે છે. તેથી જ કહ્યું છે કે

જાગનાર કરતાં જગાડનાર મોટો છે.


જો તમે કાવ્યાત્મક દ્રસ્ટી ધરાવતા હો અને જ્યાં જ્યાં નજર તમારી ઠરે ત્યાં કાવ્ય સ્વરૂપો દેખાતા હોય ઉપરાંત સ્ફૂરતા પણ હોય તો તમને શિયાળાની વહેલી સવારે સૂતેલો નિરાકાર માનવી અછાંદસ કાવ્ય જેવો લાગશે. પોતાની સૂવાની જગ્યા જ ન હોય ઉપરાંત ચાદર, રજાઈ, ધાબળા કશું જ ન હોય છતાં બધાની વચ્ચે દૂધમાં સાકરની જેમ ભલી જઇને પોતાનું એક મજબૂત સ્થાન બનાવી લેનાર માનવી લોકગીત સમાન છે. તો ઠંડીને કારણે ટૂંટિયું વળી ગયેલા મનુષ્યમાં હાઇકુના દર્શન થશે. ગમે તેવા લાંબા રજાઈ, ધાબળા, પલંગ, શેટી પણ જેની સામે વામણા પુરવાર થાય એવો રેગ્યુલર સાઇઝ કરતાં પણ મોટો મનુષ્ય શયનખંડ મધ્યે ખુદ એક ખંડકાવ્ય છે, અને તેની આગળ-પાછળ સૂતેલા બાળકો અને પત્ની મુક્તક સ્વરૂપે દીસે છે.


આવા શયનસમ્રાટોને જોઈને અનુકૂળ રસથી છલોછલ ભરેલું કાવ્ય ન સ્ફૂરે તો જ નવાઈ ! આવા શયનશાહો જે રીતે જાગે છે અને ઓફિસ તરફ ભાગે છે તેને અનુરૂપ મેઘાણી સાહેબની કવિતા ‘ચારણકન્યા’ની શૈલીમાં થોડી શયનાંજલિ…

સૂરજની સાક્ષીએ જાગ્યો;
જોર કરી જોરાવર જાગ્યો


મિનિટ કહી કલ્લાકે જાગ્યો;
ચા-કૉફી પિનારો જાગ્યો.


નિરાંતે નહાનારો જાગ્યો
બબ્બે બસ ચૂકનારો જાગ્યો.


ઑફિસ જાનારો જાગ્યો;
બહાનાનો ઘડનારો જાગ્યો.


આમ, જે સૂરજની સાક્ષીએ જાગે છે તેને બહાના સહજ હોય છે. તેના બહાનાની પત પ્રભુ રાખે છે. તેથી રોજિંદા જીવનમાં જાગ્યા ત્યાંથી જ સવાર સમજીને બાકીના કાર્યક્રમો આગળ ઘપાવામાં કશું જ ખોટું નથી.

હાસ્યં પરં ધીમહિ – નટવર પંડ્યા

આપને આ પથારી ત્યાગ કેવો લાગ્યો તે ચોક્કસ જણાવશો અને સારો લાગ્યો હોય તો મિત્રોને શેર કરજો.

આપે પગરખાં પર નો હાસ્યલેખ વાંચ્યો છે ?

હાસ્યં પરં ધીમહિ

આ પુસ્તક Amazon પર નીચેની લિંક પર પ્રાપ્ય છે.

https://amzn.to/2VkGtxS

Total Page Visits: 862 - Today Page Visits: 1

7 thoughts on “પથારી ત્યાગનો પૂર્વાર્ધ ~ નટવર પંડ્યા – (હાસ્યલેખ)

  1. ખૂબ જ ગંભીર જાગૃતિમાં લખાયેલો આ હાસ્યલેખ
    કે જે ગમે તેવી ઉંઘમાંથી જગાડવા માટે સક્ષમ છે.. ખૂબ જ સરસ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: Content is protected !!